Patrząc z perspektywy czasu i twojego długoletniego doświadczenia, jakie są najskuteczniejsze metody ochrony zwierząt hodowlanych?

Musimy nadal uświadamiać społeczeństwo na temat cierpienia zwierząt i nakłaniać ludzi, by naciskali polityków w sprawie zakazu nieludzkich standardów hodowli i traktowania zwierząt i by nie kupowali produkowanych w ten sposób mięsa, mleka i jaj. To właśnie szeroka społeczna presja jest najważniejszym czynnikiem, który umożliwia wielkie zmiany w zakresie dobrostanu zwierząt hodowlanych.

Obecnie prowadzimy w Polsce bardzo ożywioną dyskusję na temat nowelizacji ustawy o ochronie zwierząt (tzw. „piątka dla zwierząt” – przyp. MS). Dwa zakazy, które wzbudziły największą ilość kontrowersji, to zakaz hodowli zwierząt futerkowych i znaczące ograniczenie uboju bez ogłuszania. Jak oceniasz te potencjalne zmiany w polskim prawie?

Zmiany, o których mówisz, są kluczowe. Hodowla zwierząt w celu produkcji futra jest kompletnie niepotrzebna – futro to dobro luksusowe, inne produkowane współcześnie materiały dają nam więcej ciepła. Wielka Brytania wprowadziła ten zakaz już w 2000 roku.

Niestety, nie możemy się pochwalić zakazem w kwestii uboju bez ogłuszania. Mam nadzieję, ze Polska nie zarzuci tego pomysłu i uda się doprowadzić w waszym kraju do znacznego ograniczenia uboju bez ogłuszania. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) stwierdził bardzo wyraźnie, że ten sposób uboju niesie za sobą bardzo duże cierpienie dla zwierząt. W swoim raporcie eksperci EFSA piszą m.in. że istnieje duże ryzyko, że zwierzęta odczuwają ekstremalny ból podczas podcinania gardła. Twierdzą też, że w czasie pomiędzy podcięciem gardła a śmiercią zwierzęcia, istnieje duże prawdopodobieństwo wystąpienia poważnych problemów dobrostanowych, ponieważ zwierzę może odczuwać przerażenie, ból lub panikę. Opinia EFSA zawiera również konkluzję, że cięcia stosowane w celu szybkiego wykrwawienia powodują znaczne uszkodzenie tkanek w obszarach ciała mocno wypełnionymi receptorami bólu. Gwałtowny spadek ciśnienia krwi, który następuje tuż po utracie krwi, jest łatwo wyczuwalny przez świadome zwierzę i natychmiast wywołuje strach i panikę. Ich dobrostanowi zagraża także sytuacja, w której wdychają własną krew, co spowodowane jest krwawieniem w tchawicy.

A jaka jest według ciebie najważniejsza i najpilniejsza zmiana na rzecz zwierząt hodowlanych, którą powinna zostać przeprowadzona w najbliższych latach?

Myślę, że niezwykle ważny jest „Koniec Epoki Klatkowej”. Miliony zwierząt w Unii Europejskiej są nadal trzymane przez większość życia w klatkach, w których nie są w stanie żyć w zgodzie ze swoją naturą. Cieszę się też, że coraz częściej w ramach dobrostanu zwierząt mówimy nie tylko o eliminowaniu z życia zwierząt czynników negatywnych, ale i włączaniu do niego doświadczeń pozytywnych. Naukowcy potwierdzają zwierzęcą potrzebę komfortu, odczuwania przyjemności, zainteresowania oraz poczucia kontroli. Coraz częściej przypominają też o tym, że dla psychicznego i fizycznego dobrostanu zwierząt hodowlanych kluczowa jest możliwość eksploracji, poszukiwań, rozwiązywania problemów i zwykłej zabawy. Jak wskazują Marek Špinka i Françoise Wemelsfelder “monotonne, przewidywalne środowisko życia może prowadzić do apatii i znudzenia, uniemożliwiając zwierzętom doświadczanie przyjemności z życia”.